http://hdl.handle.net/110/25305 Thu, 16 Apr 2026 19:30:56 GMT 2026-04-16T19:30:56Z http://hdl.handle.net/110/25493 امام هادی(ع) و مواجهه با آرای کلامی عامه رسول محمد جعفری در دوران امامت امام هادی(ع) عامه مردم موضوعات کلامی جنجال برانگیزی مطرح می کردند که با باورهای صحیح اسلامی ناسازگار بود و امام هادی(ع) به تبیین و تصحیح آن ها پرداختند. این پژوهش به روش توصیفی تحلیلی در پی بررسی مواجهه ایشان با برخی آرای کلامی عامه برآمده است. در این تحقیق، مواجهه امام هادی(ع) با آرای کلامی عامه در چهار مسئله: تشبیه و تنزیه(صفات خبریه)، جبر انسان ها، حدوث و قدم قرآن و جانشینی پیامبرs بررسی شده است. یافته ها حاکی است: ۱. در تشبیه و تنزیه، عامه یا تصویری جسمانی از آن ها ارائه می کردند یا با جمود بر ظواهر آن ها، از تبیین عقلی آن ها فرو می ماندند. امام هادی(ع) هر دو رویکرد را نقد و معنای معقول و منطبق بر محکمات قرآن بیان کرده اند. ۲. در مسئله جبر و اختیار، عامه به جبر باورمند شدند و انسان ها را در هدایت و ضلالت و اعمال شان فاقد اختیار پنداشتند. امام(ع) آیات هدایت و ضلالت را مجاز دانسته و با نفی خلق افعال توسط خداوند، اختیار را اثبات کرده است. ۳. در مسئله خلق قرآن، برخی عامه معتقد بودند که قرآن کلام خداوند و غیرمخلوق است، برخی دیگر به حدوث قرآن باورمند شدند. امام(ع) ورود به این مسئله را «فتنه» دانسته و از آن برحذر داشته اند. البته احتمالا بتوان از کلام ایشان دلالت تضمنی حدوث قرآن را فهمید. ۴. در مسئله جانشینی پیامبرs عامه با استناد به حدیثی از پیامبر(ص) معتقدند امت اسلام بر بیعت با ابوبکر اجماع کردند. امام هادیg صحت استدلال به آن را زمانی صحیح دانسته اند که برخی از امت با برخی دیگر در مخالفت نباشند. http://hdl.handle.net/110/25493 http://hdl.handle.net/110/25492 مقامات امام هادی در زیارتنامه آن حضرت حیدری، مجتبی امام هادی، پیشوای دهم شیعیان و عهده دار هدایت انسان ها بود ، ایشان همانند سایر ائمه اطهار، از صفات خاص و برجسته ای برخوردار است که او را شایسته این مقام گردانیده است. زیارتنامه آن حضرت بیان کننده برخی از مهم ترین این ویژگی هاست. مطابق این زیارتنامه، امام هادی دارنده صفات برجسته ای همچون پاکیزه و خالص شده، برگزیده خدا، سرالله، امین الله، حبیب الله، حق الله، آل الله، زاهد پرهیزگار، و دارای مقام عصمت و دوری از هرگونه گناه و خطا و بهره مند از الطاف ویژه الهی است. هر یک از این ویژگی ها نیازمند توضیح مختصری است که در این مقاله به آنها پرداخته شده است. http://hdl.handle.net/110/25492 http://hdl.handle.net/110/25489 تدوین الگوی نظری آسیب شناسی روانی بر مبنای تحلیل نامه امام هادی-علیه السلام- به مردم اهواز محسن عزیزی روانشناسی اسلامی، به عنوان یک مکتب ، شاخه ای معرفتی است که به توصیف، تبیین، پیشبینی، و کنترل رفتار و فرایندهای ذهنی انسان به عنوان مخلوق الهی در ابعاد جسمانی، روانی، اجتماعی، اخلاقی، و معنوی، و با استفاده از منابع و روشهای تجربی، عقلی، و وحیانی می پردازد. گرچه روان شناسی اسلامی از یافته های سایر مکاتب روانشناختی معاصر، به نحو مقتضی، استفاده میکند، اما برای توصیف، تبیین، پیشبینی، و توضیح مباحث کلیدی نیازمند نظامی است که بر مبنای اسلام یا برخاسته از اسلام باشد. از جمله سرفصلهای اصلی روانشناسی، بحث آسیب شناسی روانی )روانشناسی نابهنجاری( است. پژوهش حاضر، با هدف تدوین یک نظریه اسلامی پیرامون مبحث آسیبشناسی روانی، با استفاده از روش توصیفی-تحلیلی، و با محور قرار دادن نامه امام هادی-علیه السلام- به مردم اهواز در تبیین مسائل مربوط به جبر و تفویض و اختیار، الگویی نظری را برای آسیب های روانی پیشنهاد می دهد. در این الگوی نظری، آسیب های روانی در سه دسته ابتلائات )آسیبهای مربوط به صحت خلقت ، بیماری های روانی ناشی از سوءاختیار فرد ، و آسیب های محیطی-اجتماعی قرار می گیرد. ابتلائات خود به دسته هایی از قبیل ابتلاء در کمال خلق، ابتلاء در کمال حواس، ابتلاء در ثبات عقل، ابتلاء در تمییز، و ابتلاء در نطق و بیان تقسیم بندی می شوند. بیماری های ناشی از سوءاختیار فرد نیز به بیماری های اعتقادی، بیماری های اخلاقی، مشکلات رفتاری، بیماری های قلب، و بیماری های ناشی از عدم تعقل )جنود جهل( تقسیم می شوند. آسیب های محیطی-اجتماعی نیز شامل آسیب های روانی ناشی از سوءتربیت والدین )یا مراقبان(، آسیب های ناشی از حکومت های ظلام و فاسد و جوامع نامناسب، و آسیب-های ناشی از همنشینان بد و دوستان نامناسب میشوند. در قسمت بحث و نتیجه گیری، تلویحات الگوی نظری پیشنهادی مورد بررسی قرار گرفته اند. http://hdl.handle.net/110/25489 http://hdl.handle.net/110/25486 اقدامات عملی وسیره سیاسی امام هادی (ع) در مواجهه با استکبارگری مخالفان زهرا حاج کاظمی; علیرضا کاوند یکی از مهمترین دوران زندگانی امامان معصوم (علیهم السلام) سیره سیاسی زندگانی این بزرگواران در مقابله با مخالفانشان است. امام هادی (ع) نیز ازاین امر مستثنی نبودند و ازسیلست به عنوان راهی درجهت مقابله با خلفای زمان خود و جریان های انحرافی که دردوران این خلفا ایجاد شده بود استفاده می کردند. سیاستی که این امام بزرگوار در مقابله با مخالفان خود انجام می دادند، با هدف مهارت آماده کردن اشخاص جامعه برای مشارکت آگاهانه در بازسازی آگاهانه جامعه بود. از این روی نوشتار حاضر با روش توصیفی-تحلیلی حکایت از آن دارد که امام هادی (ع) درمواجهه با اقدامات استکبارگرانه مخالفان خود اقداماتی را انجام می دادند که مهمترین آن ها عبارتند از 1- تربیت شاگردان برجسته و آموختن علم و دانش در جهت مقابله با اهداف استکبارگرانه دشمنان. 2- نامه نگاری در مواجهه با فرق منحرف و دستور به قتل آنان 3- طراحی شبکه ارتباطی با شیعیان؛ 4- گزینش مستعار؛ 5- سخنرانی در جمع مخالفان درجهت مقابله با اهداف استکبار گرانه آنان؛ 6- استفاده از علامت و نشانه و دیگر موارد از این دست.دراین مجال، تلاش داریم تا این شش اقدام مهم را با استناد به آیات قرآن کریم، وروایات این امام بزرگوار و شواهد تاریخی بامستندسازی به بحث و بررسی بگذاریم. http://hdl.handle.net/110/25486